Money.plTechnologieNauka i wiedzaSłownik naukowyPrzypadki
A B C D E F G H I J K L M N O P R S T U W Z

Przypadki

Przypadki to kategoria gramatyczna, przez którą odmieniają się rzeczowniki, liczebniki, przymiotniki, zaimki oraz imiesłowy. Przypadki odzwierciadlają różnorodne funkcje wyrazów w zdaniu. Pojęcie przypadki pochodzi ze starożytnej Grecji. System deklinacyjny jest niezbędny w ustalaniu relacji pomiędzy poszczególnymi wyrazami w zdaniu. W języku polskim występuje siedem przypadków:

  • - mianownik – kto? co?
  • - dopełniacz – kogo? czego? (nie ma)
  • - celownik – komu? czemu? (się przyglądam)
  • - biernik – kogo? co? (widzę)
  • - narzędnik – z kim? z czym? (idę)
  • - miejscownik – o kim? o czym? (mówię)
  • - wołacz – o!

 

W językach indoeuropejskich występuje również ósmy przypadek tj. ablatyw. Ablatyw jest charakterystyczny dla języka łacińskiego i oznacza odchodzenie od czegoś, oddalanie się. W języku polskim przypadek ten nie występuje, jego rolę przejęły nadrzędnik i miejscownik.

Przykładowa odmiana przez przypadki w języku polskim:

  • - mianownik: kółko
  • - dopełniacz: kółka (nie ma)
  • - celownik: kółku (się przyglądam)
  • - biernik: kółko (widzę)
  • - nadrzędnik: z kółkiem (idę)
  • - miejscownik: o kółku (mówię)
  • - wołacz: o kółko!
Zobacz także
  • rok zaćmieniowy

    Odstęp czasu pomiędzy dwoma kolejnymi przejściami Słońca przez ten sam węzeł orbity Księżyca. Trwa 346 dni 14 godz 52 min 54 s.

  • satelita

    Jakiś obiekt, naturalny (księżyc) lub sztuczny (czyli wykonany przez człowieka), który krąży wokół innego ciała niebieskiego. Mają one względnie małą masę. Poruszają się po drogach zwanych orbitami.

  • metale

    W astrofizyce, wszystkie pierwiastki cięższe od wodoru i helu nazywa się metalami. Gwiazdy i cały Wszechświat składają się z wodoru (X), helu (Y) i śladowych ilości metali (Z) - mówi się w żargonie...

  • protoplaneta

    Planeta w początkowym etapie ewolucji. Protoplaneta to obiekt utworzony ze zderzeń planetozymali.

  • kosmogonia

    Dział astronomii zajmujący się badaniami pochodzenia ciał Układu Słonecznego. Kiedyś w zakres kosmogonii wchodziła też obecna kosmologia.