Money.plTechnologieNauka i wiedzaEgzaminyMaturaBiologia 2010Arkusz - poziom rozszerzony - klucz punktowania

Arkusz - poziom rozszerzony - klucz punktowania

Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 2010 BIOLOGIA POZIOM ROZSZERZONY Klucz punktowania odpowiedzi MAJ 2010 2 Egzamin maturalny z biologii Klucz punktowania odpowiedzi - poziom rozszerzony Zadanie 1. Korzystanie z informacji Opisanie przedstawionych na schemacie dróg dalszego rozwoju komórek powstałych z podziału komórek macierzystych 0-2 2 p. - za poprawne określenie dwóch dróg rozwoju komórek potomnych 1 p. - za poprawne określenie jednej drogi rozwoju tych komórek Przykłady poprawnych odpowiedzi Każda komórka potomna powstała z podziału komórki macierzystej może: o pozostać komórką macierzystą i zachować zdolność do podziału o ostatecznie zróżnicować się w komórkę określonej tkanki Zadanie 2. Tworzenie informacji Podanie argumentów wykazujących związek zmian zachodzących podczas dojrzewania erytrocytów z ich specjalizacją do transportu tlenu 0-2 2 p - za poprawne podanie dwóch argumentów odnoszących się do syntezy hemoglobiny lub ograniczenia własnego metabolizmu, lub zapotrzebowania na energię 1 p. - za poprawne podanie jednego argumentu Przykłady poprawnych odpowiedzi o Erytrocyty tracąc organella komórkowe, mogą wypełniać się całkowicie hemoglobiną, która wiąże i transportuje tlen. o Erytrocyty tracąc organella komórkowe, np. mitochondriom, ograniczają własne przemiany metaboliczne i zużycie transportowanego tlenu na własne potrzeby. Zadanie 3. a) Korzystanie z informacji Porównanie budowy cząsteczek glikogenu i celulozy na podstawie ich wzorów strukturalnych przedstawionych na schemacie 0-2 2 p. - za poprawne podanie cechy wspólnej i cechy różniącej cząsteczki glikogenu i celulozy odnoszących się do struktury cząsteczek 1 p. - za poprawne podanie tylko jednej cechy wspólnej lub tylko cechy różniącej cząsteczki glikogenu i celulozy odnoszącej się do ich struktury Przykłady poprawnych odpowiedzi o cecha wspólna: Monomerem budującym glikogen i celulozę jest glukoza. o cecha różniąca: Cząsteczka glikogenu ma postać łańcucha rozgałęzionego, a cząsteczka celulozy ma postać łańcucha prostego. b) Wiadomości i rozumienie Podanie przykładu grupy organizmów, których komórki zawierają celulozę i określenie roli, jaką w nich pełni celuloza 0-1 1 p. - za podanie właściwej grupy organizmów i określenie roli celulozy w komórkach tych organizmów Egzamin maturalny z biologii Klucz punktowania odpowiedzi - poziom rozszerzony 3 Przykład poprawnej odpowiedzi Celuloza występuje w komórkach roślin, lub niektórych protistów, lub sinic, lub niektórych glonów, gdzie buduje ściany komórkowe. Zadanie 4. Wiadomości i rozumienie Przyporządkowanie elementów drewna do wskazanych funkcji 0-2 2 p. - za poprawne przyporządkowanie wszystkich elementów drewna do obu funkcji 1 p. - za poprawne przyporządkowanie wszystkich elementów drewna do jednej funkcji Poprawne odpowiedzi o funkcja przewodząca - cewki, naczynia o funkcja wzmacniająca - włókna drzewne Zadanie 5. Tworzenie informacji Zinterpretowanie przedstawionych w tekście informacji dotyczących wykorzystania białka GEP 0-2 2 p. - za poprawne dokończenie obu zdań 1 p. - za poprawne dokończenie jednego zdania Przykłady poprawnych odpowiedzi o Działanie takie pozwoli na wykrycie tego białka w komórce lub lokalizację poszukiwanego białka w komórce, lub wyjaśnienie roli białka w procesach biologicznych. o Dzięki temu będzie można określić lokalizację komórek nowotworowych lub obserwować rozwój komórek nowotworowych, lub obserwować rozwój choroby nowotworowej. Zadanie 6. Wiadomości i rozumienie Scharakteryzowanie wskazanych przemian metabolicznych 0-1 1 p. - za poprawne dwa uzupełnienia we właściwej kolejności Poprawna odpowiedź uzupełnienie zdań w kolejności: ,,niższą", ,,wyższą" Zadanie 7 Tworzenie informacji Wyjaśnienie na podstawie tekstu przyczyny utraty aktywności enzymu oksydazy polifenolowej w ugotowanych bulwach ziemniaka 0-1 1 p. - za poprawne wyjaśnienie uwzględniające zniszczenie struktury i utratę aktywności enzymów Przykład poprawnej odpowiedzi W trakcie gotowania ziemniaków pod wpływem wysokiej temperatury zostaje zniszczona struktura III-rzędowa enzymów i tracą one aktywność, a więc nie mogą katalizować reakcji utleniania związków polifenolowych. 4 Egzamin maturalny z biologii Klucz punktowania odpowiedzi - poziom rozszerzony Zadanie 8. Wiadomości i rozumienie Rozpoznanie procesów anabolicznych wśród innych procesów metabolicznych 0-1 1 p. - za wybór dwóch procesów Poprawna odpowiedź B. (chemosynteza) oraz E. (replikacja DNA) Zadanie 9. a) Wiadomości i rozumienie Rozpoznanie produktu oddychania beztlenowego - podanie nazwy substancji powstającej w opisanym doświadczeniu 0-1 1 p. - za podanie poprawnej nazwy substancji lub wzoru chemicznego tego związku Poprawna odpowiedź dwutlenek węgla lub CO2, lub tlenek węgla (IV) b) Tworzenie informacji Wyjaśnienie wyniku opisanego doświadczenia - podanie nazwy procesu i określenie jego wpływu na wynik doświadczenia uwzględniające nazwę procesu oraz jego 0-1 1 p. - za poprawne wyjaśnienie na zakwaszenie środowiska wpływ Przykład poprawnej odpowiedzi W probówce B nastąpiła fermentacja lub oddychanie beztlenowe, podczas którego wydzielił się dwutlenek węgla, który w reakcji z wodą spowodował zakwaszenie środowiska. Zadanie 10 Tworzenie informacji Wyjaśnienie na podstawie analizy schematu znaczenia sprzężonego transportu fosfotrioz i fosforanu dla efektywnego przebiegu procesu fotosyntezy 0-2 2 p. - za odpowiedź uwzględniającą oba kierunki transportu (transport fosfotrioz ze stromy chloroplastu do cytozolu i reszt fosforanowych z cytozolu do stromy chloroplastu) i ich znaczenie (synteza ATP) 1 p. - za odpowiedź uwzględniającą tylko kierunki transportu lub odpowiedź uwzględniającą tylko ich znaczenie dla przebiegu fotosyntezy Przykłady poprawnej odpowiedzi o Transport fosfotrioz do cytozolu powoduje stały ubytek reszt fosforanowych (fosforanów) ze stromy chloroplastu, a transport reszt fosforanowych z cytoplazmy do chloroplastu zabezpiecza ich stałe stężenie w stromie, co jest niezbędne do syntezy ATP w fazie zależnej od światła. o Uzupełnienie ubytku reszt fosforanowych umożliwia produkcję ATP w fazie jasnej, niezbędnego do przebiegu fazy ciemnej fotosyntezy (cyklu Calvina). Egzamin maturalny z biologii Klucz punktowania odpowiedzi - poziom rozszerzony 5 Zadanie 11. a) Wiadomości i rozumienie Podanie nazwy procesu zachodzącego w komórkach roślin dostarczającego cząsteczek ATP i NADH niezbędnych do asymilacji siarki 0-1 1 p. - za podanie właściwej nazwy procesu Poprawna odpowiedź oddychanie komórkowe b) Wiadomości i rozumienie Wyjaśnienie roli NADH i NADPH jako czynników redukujących w procesie asymilacji siarki przez rośliny 0-1 1 p. - za odpowiedź poprawną uwzględniającą przekazywanie elektronów Poprawna odpowiedź NADH / NADPH są źródłem elektronów (i protonów) do redukcji jonu siarczanowego SO42- Zadanie 12. Tworzenie informacji Ocenienie podanych informacji dotyczących plazmidów na podstawie tekstu 0-2 2 p. - za poprawną ocenę wszystkich czterech informacji 1 p. - za poprawną ocenę każdych dwóch informacji Poprawne odpowiedzi 1. - F, 2. - P, 3. - P, 4. - F Zadanie 13. Wiadomości i rozumienie Wykazanie przystosowania roślin do życia w różnych środowiskach na przykładzie rozmieszczenia aparatów szparkowych w skórce liścia 0-1 1 p. - za wszystkie cztery poprawnie uzupełnione zdania Poprawna odpowiedź 1. - A, 2a - A, 2b - B, 2c - D Zadanie 14. Tworzenie informacji Sformułowanie wniosku dotyczącego zmienności badanej cechy na podstawie wyników w tabeli 0-1 1 p. - za poprawnie sformułowany wniosek uogólniający dane w tabeli Przykłady poprawnej odpowiedzi o W tym zbiorze orzeszków najwięcej jest takich, które mają długość średnią. o Im większa lub mniejsza jest długość orzeszka tym bardziej ich liczba odbiega od wartości przeciętnej. 6 Egzamin maturalny z biologii Klucz punktowania odpowiedzi - poziom rozszerzony Zadanie 15. a) Korzystanie z informacji Wskazanie schematu przedstawiającego cykl rozwojowy tasiemca uzbrojonego i uzasadnienie wyboru 0-1 1 p. - za poprawny wybór schematu i poprawne uzasadnienie Przykład poprawnej odpowiedzi schemat B - ponieważ w cyklu rozwojowym tego pasożyta występuje dwóch żywicieli. b) Wiadomości i rozumienie Wskazanie przykładów pasożytów posiadających jednego żywiciela 0-1 1 p. - za poprawne podanie dwóch przykładów pasożytów Poprawna odpowiedź owsik, glista ludzka Zadanie 16 a) Wiadomości i rozumienie Podanie nazw elementów budowy woreczka zalążkowego roślin okrytozalążkowych wskazanych na schemacie 0-1 1 p. - za poprawne podanie nazw dwóch elementów woreczka zalążkowego Poprawna odpowiedź o 1. komórka jajowa o 2. wtórne jądro woreczka zalążkowego b) Wiadomości i rozumienie Wyjaśnienie procesu podwójnego zapłodnienia u roślin okrytozalążkowych 0-1 1 p. - za poprawne i pełne wyjaśnienie procesu Przykład poprawnej odpowiedzi Jedno z jąder plemnikowych łączy się z komórką jajową, natomiast drugie jądro plemnikowe łączy się z wtórnym jądrem woreczka zalążkowego. c) Wiadomości i rozumienie Określenie znaczenia podwójnego zapłodnienia u roślin okrytozalążkowych 0-1 1 p. - za poprawne podanie, co rozwija się z obu komórek zapłodnionych Przykład poprawnej odpowiedzi o o Z zapłodnionej komórki jajowej powstaje zygota, z której rozwija się zarodek. Z zapłodnionego wtórnego jądra woreczka zalążkowego powstaje triploidalne bielmo, czyli tkanka zapasowa. Egzamin maturalny z biologii Klucz punktowania odpowiedzi - poziom rozszerzony 7 Zadanie 17. Tworzenie informacji Uzasadnienie na podstawie tekstu, że łuskiewnik jest pasożytem 0-2 2 p. - za podanie dwóch poprawnych argumentów 1 p. - za podanie jednego poprawnego argumentu Przykłady poprawnych odpowiedzi o o 1. Łuskiewnik jest pasożytem, ponieważ potrzebne do życia substancje organiczne pobiera za pomocą ssawek z korzeni drzewa, na którym żyje. 2. Łuskiewnik kiełkuje i rozwija się tylko w kontakcie z żywicielem. Zadanie 18. a) Wiadomości i rozumienie Opisywanie budowy organizmu na określonym poziomie organizacji - określenie typu układu krążenia ślimaka przedstawionego na schemacie 0-1 1 p. - za zaznaczenie poprawnej odpowiedzi Poprawna odpowiedź odpowiedź A. (otwarty) b) Tworzenie informacji Zinterpretowanie przedstawionych na schemacie informacji dotyczących układu krążenia ślimaka - określenie kierunku przepływu krwi i rodzaju wskazanych naczyń krwionośnych 0-1 1 p. - za poprawne dorysowanie grotu strzałki oraz wybór właściwego zakończenia zdania Poprawna odpowiedź zakończenie zdania: B. (tętnicami) 8 Egzamin maturalny z biologii Klucz punktowania odpowiedzi - poziom rozszerzony Zadanie 19. Wiadomości i rozumienie Wyjaśnienie różnicy w procesie trawienia tłuszczów w żołądku i dwunastnicy 0-1 1 p. - za poprawne wyjaśnienie uwzględniające stopień zemulgowania tłuszczów lub zbyt niskie pH w żołądku Przykłady poprawnej odpowiedzi o W żołądku, gdzie działają te enzymy, tłuszcze są zemulgowane w bardzo małym stopniu, co utrudnia działanie lipaz rozkładających tłuszcze. o Działanie lipaz rozkładających tłuszcze utrudnia zbyt niskie pH w żołądku. b) Tworzenie informacji Wyjaśnienie na podstawie tekstu związku pomiędzy niedoborem wydzielania śliny u ludzi a zapadalnością na próchnicę zębów 0-1 1 p. - za poprawną odpowiedź uwzględniającą związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy niedoborem śliny a zwiększoną zapadalnością na próchnicę zębów Przykład poprawnej odpowiedzi o U ludzi z niedoborem śliny zęby nie są wystarczająco chronione przez substancje bakteriobójcze i bakteriostatyczne, które hamują rozmnażanie się bakterii. o U ludzi z niedoborem śliny jest mniejsza ilość substancji chroniących szkliwo, dlatego łatwiej rozwija się u nich próchnica. Zadanie 20. Korzystanie z informacji Ustalenie wśród cech podanych w tabeli zbioru charakterystycznego dla żył i uzasadnienie wyboru 0-1 1 p. - za poprawne wskazanie zbioru cech i poprawne uzasadnienie uwzględniające dwa parametry Przykład poprawnej odpowiedzi zbiór cech C. - ponieważ w żyłach krew płynie pod małym ciśnieniem i z małą prędkością. Zadanie 21. a) Tworzenie informacji Zinterpretowanie przedstawionych w tekście informacji, 0-1 dotyczących powstawania odruchu warunkowego 1 p. - za poprawne wyjaśnienie uwzględniające wielokrotne powtarzanie czynności Przykład poprawnej odpowiedzi Jednorazowe włączenie bodźca pierwotnie obojętnego nie doprowadzi do powstania odruchu warunkowego, ponieważ do jego wytworzenia konieczne jest wielokrotne powtarzanie działania bodźca. b) Wiadomości i rozumienie Wyjaśnienie mechanizmu powstawania klasycznego 0-1 odruchu warunkowego Egzamin maturalny z biologii Klucz punktowania odpowiedzi - poziom rozszerzony 9 1 p. - za poprawne wyjaśnienie uwzględniające skojarzenie bodźca obojętnego z bodźcem bezwarunkowym i stwierdzenie, że bodziec obojętny wyzwala reakcję odruchową lub wyjaśnienie uwzględniające powstanie odpowiedniego połączenia nerwowego w ośrodkowym układzie nerwowym, które wyzwala rekcję na bodziec pierwotnie obojętny Przykład poprawnej odpowiedzi o W klasycznym odruchu warunkowym bodziec pierwotnie obojętny ulega wzmocnieniu i staje się bodźcem wyzwalającym reakcję odruchową. o Wytworzenie klasycznego odruchu warunkowego polega na skojarzeniu bodźca pierwotnie obojętnego z bodźcem bezwarunkowym w wyniku wielokrotnego powtarzania czynności. Zadanie 22. a) Tworzenie informacji Wyjaśnienie na podstawie tekstu przyczyny upośledzenia prawidłowych funkcji komórek w organizmie człowieka, po spożyciu muchomora sromotnikowego 0-1 1 p. - za poprawne wyjaśnienie uwzględniające blokadę przez ?-amanitynę syntezy białek lub enzymów regulujących metabolizm komórki Przykład poprawnej odpowiedzi ?-amanityna łączy się z polimerazą RNA blokując transkrypcję genów, a tym samym komórka nie może produkować białek (enzymów) regulujących jej metabolizm. b) Tworzenie informacji Wyjaśnienie przyczyny wystąpienia, w pierwszej kolejności, niewydolności wątroby wskutek zatrucia ?-amanityną 0-1 1 p. - za poprawne wyjaśnienie uwzględniające wątrobę jako pierwszego odbiorcę toksyn z układu pokarmowego Przykłady poprawnej odpowiedzi o Trucizna, razem z wchłoniętym pokarmem, najpierw dostaje się żyłą wrotną do wątroby i na komórki wątroby działa największa jej ilość. o Wątroba jest pierwszym odbiorcą toksyn z układu pokarmowego, a wskutek blokady syntezy białek, brak jest enzymów kontrolujących reakcje zobojętniania trucizny. Zadanie 23. Tworzenie informacji Określenie na podstawie tekstu działania przygotowującego pacjenta do przeszczepu narządu 0-1 1 p. - za poprawne wyjaśnienie określające rodzaj działania, odnoszący się do tekstu Przykłady poprawnej odpowiedzi o Sprawdzenie za pomocą badań genetycznych dopasowania układu zgodności tkankowej HLA dawcy i biorcy. o Podanie leków osłabiających układ odpornościowy pacjenta, np. poprzez redukcję limfocytów. 10 Egzamin maturalny z biologii Klucz punktowania odpowiedzi - poziom rozszerzony Zadanie 24. a) Tworzenie informacji Rozwiązanie zadania z zakresu dziedziczenia cech 0-1 sprzężonych z płcią - określenie genotypów rodzicielskich 1 p. - za poprawne określenie oraz zapisanie genotypu kury (samicy) i koguta (samca) Poprawna odpowiedź o genotyp kury: ZAW o genotyp koguta: ZaZa b) Tworzenie informacji Rozwiązanie zadania z zakresu dziedziczenia cech - określenie genotypów i fenotypów potomstwa 0-1 1 p. - za poprawne określenie oraz zapisanie genotypów i określenie fenotypów samic i samców Poprawna odpowiedź o ZAZa - pasiaste koguty lub pasiaste samce, lub pasiaste ? o ZaW - czarne kury lub czarne samice, lub czarne ? Zadanie 25. Tworzenie informacji Rozwiązanie zadania z zakresu dziedziczenia cech u różnych organizmów - określenie genotypów rodzicielskich i potomstwa na podstawie tekstu 0-1 1 p. - za poprawne określenie wszystkich genotypów rodzicielskich i genotypu potomstwa Poprawna odpowiedź o Genotypy rodzicielskie (P): aaBB, AAbb o Genotyp potomstwa (F1): AaBb Zadanie 26. a) Wiadomości i rozumienie Wyjaśnienie podstawowych zasad dziedziczenia cech - określenie genotypów gamet rodziców i potomstwa w podanej krzyżówce 0-1 1 p. - za poprawne wpisanie do krzyżówki wszystkich genotypów gamet i genotypów gamet potomstwa Poprawna odpowiedź o Genotypy gamet rodziców: AB, ab o Genotypy potomstwa: AABB, AaBb, AaBb, aabb b) Wiadomości i rozumienie Wyjaśnienie podstawowych zasad dziedziczenia cech - określenie fenotypów potomstwa w podanej krzyżówce i ustalenie ich stosunku 0-1 1 p. - za podanie fenotypów i ustalenie ich stosunku przy poprawnie wykonanym poleceniu a) Egzamin maturalny z biologii Klucz punktowania odpowiedzi - poziom rozszerzony 11 Poprawna odpowiedź zielone gładkie: żółte pomarszczone 3:1 0 p. - za poprawne podanie fenotypów oraz poprawne ustalenie ich stosunku, ale przy błędnie wykonanym poleceniu a) dotyczącym krzyżówki Zadanie 27. Tworzenie informacji Podanie przykładu praktycznego wykorzystania opisanej w tekście techniki inżynierii genetycznej 0-1 1 p. - za poprawnie podany przykład uwzględniający uzyskanie odmian roślin, które mają skróconą fazę wegetatywną lub mniejszą wysokość Przykłady poprawnej odpowiedzi o Wyniki tych badań mogą zostać wykorzystane do uzyskania odmian, które zakwitają w młodszym wieku. o o Można otrzymać rośliny, które kwitną po osiągnięciu mniejszej wysokości. Mogą zostać wykorzystane w celu doprowadzenia do skrócenia okresu rozwoju wegetatywnego roślin i przyspieszenia przejścia do fazy generatywnej. Zadanie 28. Wiadomości i rozumienie Wskazanie wśród podanych technik inżynierii genetycznej opisu właściwej metody stosowanej przy tworzeniu GMO 0-1 1 p. - za poprawny wybór opisu metody Poprawna odpowiedź opis B Zadanie 29. a) Wiadomości i rozumienie Określenie przypadku dryfu genetycznego na przykładzie choroby Huntingtona opisanej w tekście 0-1 1 p. - za zaznaczenie poprawnej odpowiedzi Poprawna odpowiedź zakończenie zdania: A. (efektu założyciela) b) Tworzenie informacji Wyjaśnienie zjawiska genetycznego w opisanej populacji ludzkiej 0-1 1 p. - za poprawną odpowiedź uwzględniającą możliwość przekazania potomstwu wadliwego genu Przykład poprawnej odpowiedzi o Objawy choroby pojawiają się najczęściej dopiero po 40. roku życia, więc nosiciel może wcześniej przekazać wadliwy gen potomstwu. 12 Egzamin maturalny z biologii Klucz punktowania odpowiedzi - poziom rozszerzony Zadanie 30. a) Wiadomości i rozumienie Określenie zależności międzygatunkowej w przykładzie koewolucji, przedstawionym w tekście i na schemacie - rozpoznanie zależności i podanie jej nazwy 0-1 1 p. - za rozpoznanie i podanie poprawnej nazwy przedstawionej zależności Poprawna odpowiedź symbioza lub mutualizm, lub protokooperacja b) Tworzenie informacji Wyjaśnienie współzależności gatunków w opisanym przykładzie koewolucji 0-1 1 p. - za poprawne wyjaśnienie odwołujące się do zwiększenia prawdopodobieństwa zapylania kwiatów lub do konieczności zapewnienia pokarmu dla obu płci Przykłady poprawnej odpowiedzi o Samce odwiedzający, oprócz samic, tę roślinę zwiększają prawdopodobieństwo jej zapylenia lub kwiaty mogą być zapylane zarówno przez samice, jak też samce. o Wywarzanie dwóch rodzajów kwiatów przez H. bihai zapewnia pokarm również samcom i zabezpiecza przed wyginięciem gatunek kolibra zapylającego te kwiaty. 0 p. - za odpowiedź, która nie odnosi się do korzyści, jakie z tego układu symbiotycznego ma roślina Zadanie 31. Tworzenie informacji Zinterpretowanie opisanej w tekście metody oczyszczania wód i ścieków - wskazanie wad fitooczyszczania 0-2 2 p. - za poprawne podanie dwóch wad fitooczyszczania 1 p. - za poprawne podanie jednej wady tej metody Przykłady poprawnych odpowiedzi o Działanie tej metody ograniczone jest do płytkich warstw gleby, dokąd sięgają korzenie. o Istnieje potrzeba dalszego zagospodarowania masy roślin, w której zmagazynowane są substancje toksyczne. o Wolne tempo oczyszczania, zatem metoda ta nie nadaje się do oczyszczania dużej ilości ścieków. o Zanieczyszczenia toksyczne kumulujące się w roślinach mogą wchodzić w łańcuch spasania. Zadanie 32. Tworzenie informacji Wykazanie zależności pomiędzy długością łańcucha troficznego a stratami energii na poszczególnych jego ogniwach, w przedstawionych przykładach 0-1 1 p. - za poprawny wybór łańcucha troficznego i uzasadnienie uwzględniające długość łańcucha i straty energii przy przejściu z jednego ogniwa do następnego Egzamin maturalny z biologii Klucz punktowania odpowiedzi - poziom rozszerzony 13 Przykłady poprawnej odpowiedzi o Łańcuch pokarmowy A. - ponieważ składa się z największej ilości ogniw, a przy przejściu z jednego ogniwa do następnego część energii wykorzystywana jest na własne potrzeby, a część energii ulega rozproszeniu, np. w postaci ciepła. o Łańcuch pokarmowy A. - ponieważ, im dłuższy łańcuch pokarmowy, tym większa jest różnica między energią przyswojoną przez pierwsze i ostatnie ogniwo łańcucha. Zadanie 33. a) Wiadomości i rozumienie Scharakteryzowanie układu ekologicznego na podstawie 0-1 tekstu - określenie czynnika środowiska decydującego o typie ekosystemu 1 p. - za podanie właściwego czynnika środowiska Poprawna odpowiedź czynnik: światło lub energia świetlna, lub energia słoneczna b) Wiadomości i rozumienie Określenie na podstawie tekstu rodzaju łańcucha troficznego występującego w ekosystemie heterotroficznym 0-1 1 p. - za poprawne wskazanie właściwego rodzaju łańcucha troficznego Poprawna odpowiedź B. (łańcuchy detrytusowe) c) Wiadomości i rozumienie Wyjaśnienie zasady funkcjonowania ekosystemu autotroficznego 0-1 1 p. - za odpowiedź poprawną uwzględniającą obieg materii w ekosystemie Przykład poprawnej odpowiedzi W ekosystemie autotroficznym występują producenci, którzy produkują przy udziale światła materię organiczną, wykorzystywaną przez konsumentów i rozkładaną przez destruentów, dzięki czemu materia krąży w ekosystemie. Zadanie 34. Tworzenie informacji Wykazanie na podstawie tekstu znaczenia czynników środowiska dla utrzymania bioróżnorodności gatunkowej 0-2 2 p. - za dwa poprawne argumenty uwzględniające związek glonów tworzących łąki podwodne z różnorodnością ryb 1 p. - za jeden poprawny argument Przykłady poprawnych odpowiedzi o Gęstwiny tych glonów są środowiskiem życia wielu gatunków ryb i są dla nich schronieniem. o Gęstwiny glonów są dla ryb miejscem tarła. o Glony są pokarmem dla ryb roślinożernych.












Komisje Egzaminacyjne - dane teleadresowe


ANKIETA

Jak oceniasz nowe technologie na mundialu?